Ücret Tartışmalı ise Emsal Ücret Araştırması Yapılması Gerekir

ÜCRET TARTIŞMALI İSE ELDEN ÖDEME İSPATLANMALI VE EMSAL ÜCRET ARAŞTIRMASI YAPILMALIDIR. ELDEN ÖDEME İSPATLANAMAZSA BORDROYA İTİBAR EDİLEREK İŞÇİLİK ALACAĞI HESAPLANIR.

Yargıtay ilke kararlarında da belirtildiği üzere daha az vergi ya da sigorta primi ödenmesi amacıyla zaman zaman, iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı vurgusu yapılarak resmi kayıtlara aktarılan ücretin de geçerli olmayabilir. Gerçek ücretin işçinin vazgeçilmesi mümkün olmayan sosyal güvenlik haklarını doğrudan ilgilendirdiğinden ücretin tespiti noktasında işçinin ücretinin tartışmalı olması durumunda ücret araştırmasına gidilerek uyuşmazlığın çözümlenmesi gerekmektedir. Bu minvalde TÜİK kurumunun araştırması sonucu kurumun internet sitesinde yayınlanan ücret bilgilerinin de bu hususta hükme esas alınması gerektiği kabul edilmiştir. (Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 2014/16734 E., 2015/34176 K., 10/12/2015 tarihli kararı) Elden ödemenin ispat edildiği ve işveren şirketin usulüne aykırı düzenlediği bordrolar söz konusu olduğunda ücret ihtilafı ücret araştırması yoluyla çözümlenmelidir. İşverenin muvaazalı şekilde gerçekleştirdiği maaş ödemelerine dayanan ücret bordrolarının esas alınması hakkaniyete, usul ve yasaya aykırıdır. Kaldı ki Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararına göre bordronun imzalı olması halinde dahi ücretin emsal araştırılarak ispat edilebileceği hüküm altına alınmıştır. ÜCRET ALACAĞI VE ÜCRET TESPİTİ TANIK İLE İSPATLANABİLİR BİR ALACAK KALEMİ OLMAYIP ANCAK EMSAL ÜCRET ARAŞTIRMASI YOLUYLA GİDERİLEBİLİR BİR ALACAKTIR. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2017/11496 E. 2019/15378 K., 09/09/2019 tarihli kararı, "Somut uyuşmazlıkta, davalı işyerinde 13 yılı aşkın bir süre pazarlama görevlisi olarak çalışan davacının iddia edilen ücretin belirlenmesinde ücretin daha yüksek olduğu yönünde bir iddia var ise mahkemece ücret araştırması kendiliğinden yapılıp bu hususta bir karar verilmesi gerekeceğinden dava dilekçesindeki delil listesinde emsal ücret araştırmasına yer verilmemesinin önemi bulunmamaktadır." Bu sebeplerle gerçek ücretin araştırılarak sonuca gidilmesi gerekir. EMSAL ÜCRETİN YARGITAY İLKE KARARLARINDA GEÇTİĞİ ÜZERE SENDİKALARLA, İLGİLİ İŞÇİ VE İŞVEREN KURULUŞLARININ TAMAMINDAN ARAŞTIRMA YAPILMADAN SADECE TÜİK VERİLERİNİN YETERLİ GÖRÜLMESİ de hukuka aykırıdır.

EMSAL ÜCRET İÇİN SENDİKA LİSTESİ (1)

Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2015/14520 E., 2017/16807 K., 26/10/2017 tarihli kararında; 
Somut uyuşmazlıkta, davacı işyerinde yaklaşık 6 senedir muhasebe departmanında çalışmaktadır. Bordroların imzalı olması, emsal ücret araştırmasına engel değildir. Davacının kıdemi, mesleği belirtilerek ilgili işçi veya işveren meslek odasında fesih tarihi itibariyle alabileceği ücret araştırılmalı ve belirlenen ücret üzerinden tazminat ve alacaklar hesaplanmalıdır. Hesaplamalara esas ücretin eksik araştırma ile belirlenmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir. 

Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2013/7502 E., 2015/476 K., 14/01/2015 tarihli kararında; 
Somut olayda davacı net 2000-TL aldığını iddia etmiş Davalı ise davacının asgari ücret ile çalıştığını savunmuştur. Mahkemece Gaziantep Eczacı Odasından yapılan emsal ücret araştırmasın istinaden davacının asgari ücret ile çalıştığı kabul edilmiş ise de 15 yıl 2 ay hizmet süresi olan eczacı kalfasının asgari ücretle çalışması hayatın olağan akışına aykırıdır. Mahkemece yukarıdaki ilke kararı doğrultusunda davaco işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, Gaziantep Eczacı Odası dışında ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tanıklar ücret konusunda beyanda bulunmak üzere yeniden dinlenerek tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup hükmün bozulması gerekmiştir.